اخبار

کاربرد عملیات هات تپ

انشعاب گرم خطوط لوله یا هات تپ از فرایندهای کلیدی در خدمات خطوط لوله محسوب می شود که بنا به جایگاه بالایی که صنایع بهره گیرنده از آن دارند نقش حائز اهمیتی در پیشبرد امور جاری مجتمع های صنعتی و ممانعت از هر گونه توقف و قطعی جریان سیال بر خلاف برنامه مجتمع های مذکور می باشد.

 عملیات هات تپ معمولاً برای آن دسته واحدهای صنعتی مورد استفاده قرار می گیرد که خطوط لوله جزو فرایندهای اصلی آن تلقی می شوند و به همین دلیل هر گونه وقفه در جریان سیال درون لوله، فرایند اصلی مجتمع را با چالش مواجه خواهد کرد. در بسیاری از واحدهای صنعتی خطوط لوله انتقال سیال نقش های پشتیبانی و کمکی را برای فرایند اصلی واحد مذکور ایفا می کنند و به همین جهت شاید این امکان وجود داشته باشد که در صورت نیاز به انشعاب، بدون الزام به عملیات هات تپ و با استفاده از روش های سنتی جایگزین انشعاب گیری را به انجام رساند. در این صورت می توان با سیال ذخیره شده و یا با استفاده از ابزارهای تزریق سیال جایگزین جای خالی عملیات هات تپ را پر کرد. اما برای واحدهای صنعتی که خطوط انتقال سیال نقش اصلی را ایفا می کنند قطع جریان و بهره گیری از روش های سنتی برای انشعاب گیری به معنای وقفه در خروجی اصلی مجتمع خواهد بود و این به هیچ عنوان مطابق با برنامه ریزی های واحد مذکور نخواهد بود. واحدهای صنعتی که برای انشعاب گیری از خطوط لوله چاره ای جز بهره گیری از انشعاب گرم خطوط لوله یا همان هات تپ ندارند را می توان به شرح زیر برشمرد:

 واحدهای پالایشگاهی: در مجتمع های پالایشگاهی نفتی و گازی فرایند اصلی، انتقال سیال می باشد و اگر قرار باشد برای انجام انشعاب گیری از خط لوله به جای هات تپ از روش های سنتی قطع حریان استفاده کرد ماهیت مجتمع مذکور زیر سؤال خواهد رفت. فرایندهای اجرایی پالایشگاه ها عبارت است از استخراج سیال و انتقال سیال به خطوط لوله. بنابراین اگر قرار بر این باشد که در جریان انتقال سیال خللی وارد شود فلسفه وجودی مجتمع زیر سؤال خواهد رفت. بنابراین برای انشعاب گیری در این قسم مجتمع های پالایشگاهی بهترین راهکار استفاده از فن آوری هات تپ یا انشعاب گرم است.

مجتمع های پتروشیمی: طی سالیان اخیر بر اساس سیاست گزاری های دولتی بر تعداد مجتمع های پتروشیمی و تولید کننده فرآورده های نفتی افزوده شده است. از این رو این واحدها نیز با الزامات مبتنی بر کار گرم هات تپ آشنا شده و با آن سر و کار داشته اند. بخشی از درگیری این واحدها با فرایند هات تپ ناشی از طراحی های ناقص یا ناکافی در فاز طراحی پایپینگ، و یا برخوردن به نیازهای جدید برای توسعه خطوط لوله بوده است. این واحدهای چنان که پیداست مواد خام را تبدیل به فراورده های قابل استفاده در زمینه های صنعتی و خدماتی متنوع می گردانند و از این حیث فرایند انتقال سیالات پالایش و تبدیل شده جزو فرایندهای اصلی آن ها محسوب می شود. بر این اساس بدیهی است که برای انشعاب گیری از خطوط لوله یا مخازن شان به فرایندهایی نظیر عملیات هات تپ نیاز داشته باشند.

به همین دلیل طی سالیان اخیر سفارشات دریافتی جهت انجام عملیات هات تپ در واحدهای پتروشیمی به طرز محسوسی افزایش یافته است و می توانیم ادعا کنیم در برخی مواقع حتی حجم سفارشات عملیات هات تپ ما از جانب پتروشیمی ها، نسبت به سایر صنایع بیشتر بوده است.

نیروگاه ها: نیروگاه های سیکل حرارتی نیز جزو آن دسته واحدهای صنعتی می باشند که گرچه ممکن است جریان انتقال سیال در آن ها نقش پشتیبانی فرایندهای اصلی را داشته باشد، اما ماهیت عملکردی این دسته واحدها به گونه ای است که بروز وقفه ولو صرف مدت زمان کوتاه در جریان انتقال سیال، فرایندهای اصلی را نیز مستقیماً تحت الشعاع خود قرار خواهد داد. به همین دلیل هات تپ یک الزام عملیاتی برای انشعاب گیری در این دسته از واحدهای صنعتی تلقی می شود و می بایست در این خصوص حساسیت های ویژه را مبذول داشت تا فرایندهای اصلی نیروگاه ها دچار عیب و نقص نشوند. واحدهای کان نظیر نیروگاه ها حکم منبع تغذیه هم برای سایر صنایع، و هم برای خدمات و بهره گیری های مصرفی و شهری می باشد و از این رو وقفه در آن ها به معنای معطل ماندن بسیاری از فرایندهای کلیدی در سطح یک کشور خواهند بود. بنابراین در خصوص انشعاب گیری از خطوط لوله این دسته از واحدهای صنعتی ، در انتخاب عملیات هات تپ ذره این درنگ جایز نیست.

صنایع سنگین: صنایع بزرگ و کلان در زمینه هایی نظیر ذوب آهن، فولاد و مواردی از این قبیل معمولاً در سطوح ملی تعداد محدودی دارند و همین تعداد محدود نیازهای صنعتی یک کشور را تأمین می کنند. به همین دلیل اختلال در فرایندهای جاری این دسته واحدهای صنعتی به معنای بروز آسیب به شریان اقتصادی یک کشور خواهد بود و جایز نیست که در این زمینه برنامه ریزی ها به نحو ناصحیح انجام شود. حال تصور کنید که این چنین مجموعه هایی بنا به هر دلیلی نیاز به انشعاب گیری از خطوط لوله داشته باشند. لازم به ذکر است که انتقال سیال از طریق خطوط لوله در فرایندهای جاری چنین مجتمع های نقش کلیدی ایفا می کند و بروز وقفه در آن می تواند به اصل فرایندهای صنعتی شان آسیب وارد کند. در چنین مواقعی انجام عملیات هات تپ به صرفه ترین و فنی ترین راهکار خواهد بود. چنان که ما نیز در طی سالیان متمادی برای واحدهای صنعتی از دست ده ها عملیات هات تپ به انجام رسانده ایم. از جمله این پروژه های هات تپ، می توان به چندین عملیات انشعاب گرم هات تپ در مجتمع فولاد خوزستان اشاره کرد که ما طی سال های 92 تا 95 به تواتر و در محل های مختلف این مجتمع به انجام رساندیم.

با توجه به نکات ذکر شده می توان پی به اهمیت صنعت هات تپ و نقشی که می تواند در پیشبرد اموری جاری واحدهای صنعتی کلان و عظیم داشته باشد برد. مجتمع های صنعتی از این دست دارای برنامه ریزی های فشرده می باشند، و از طرفی اغلب دستگاه ها و تجهیزاتی روی خطوط لوله شان نصب است که به آن ها اجازه قطعی جریان سیال جهت انشعاب گیری را نمی دهد. از این رو عملیات هات تپ بیش از هر صنعت دیگری در زمینه های صنعتی ذکر شده، یعنی در مجتمع های پالایشگاهی، نفتی و گازی، خطوط لوله انتقال، نیروگاه ها، پتروشیمی ها و صنایع سنگین دارای کاربرد می باشد.

اگر مطلب مفید بود به اشتراک بگذارید:

نمایش 373 دفعه
آخرین ویرایش در سه شنبه 19 دی 1396

درباره شرکت پیشگام صنعت

هات تپ خطوط لوله و مخازن از فرایندهای پیچیده و دارای متغیرهای تعیین‌کننده بسیار می باشد. نفس این عملیات با توجه به پیچیدگی هایش دشواری های خاص خود را داراست و از این رو ترجیح بر آن است که متغیرهای خارجی دخیل در تسهیل فرایند هات تپ تا جای ممکن کاهش پیدا کنند و مجری هات تپ تمرکز خود را بر خود عملیات متوجه کند.
به طور کلی دو دسته متغیر در پیشبرد فرایند هات تپ موجودند که بی‌توجهی به هیچ کدام از آن‌ها توجیه پذیر نیست؛ دسته اول متغیرهایی هستند که ذاتی عملیات هات تپ بوده و در هر عملیات تکرار می‌شوند؛ مثل فرایند آماده‌سازی تجهیزات، ساخت اتصالاتی نظیر اسپلیت تی، تجهیز دستگاه هات تپ، تست فشار، تست نشتی و از این قبیل. این دسته متغیرها در تمامی عملیات های انشعاب گرم هات تپ تکرار می شوند و از این حیث جزو بندهای عام و کلی در عملیات انشعاب گرم تلقی می شوند. در تمامی عملیات های هات تپ ما در درجه اول شرایط محیطی انجام کار را آماده کرده و سپس تجهیزات و ابزار آلات مورد نیاز برای کار را تدارک می بینیم. در درجه بعد فرایند ساخت اتصال هات تپ اعم از اسپلیت تی یا سدل نیپل شروع می شود و پس از نصب و تست روی لوله نصب می شود. سایر مراحل شامل نصب ولو و انجام عملیات هات تپ نیز بخشی از فرایند می باشند که چنان که اشاره شد جنبه عام و کلی داشته و در تمامی عملیات های انشعاب گرم تکرار می شوند. مجریان هات تپ معمولاً دستور کار مشخص و روتینی برای انجام این سلسله مراتب از انجام کار دارند.
اما از سوی دیگر با طیف دومی از متغیرها مواجهیم که بسته به نوع عملیات متغیرند. برای مثال محل انجام عملیات هات تپ، ارتفاع یا عمق کار، شرایط محیطی کار، زاویه هات تپ و... . در مورد دسته اول متغیرها رعایت الزامات و استانداردها ضروری است اما در خصوص دسته دوم متغیرها مجری هات تپ و کارفرما باید بکوشند در تعامل با یکدیگر تا جای ممکن از مزاحمت‌ها و تداخل‌های آن‌ها حین کار بکاهند تا پیشبرد پروژه هات تپ با کمترین حاشیه و بیشترین تمرکز و توجه همراه باشد. این دسته متغیرها دارای شرایط منحصر به فرد خود بوده و نمی توان به صورت کلی فرمولی مشخص برای شان ارائه داد، بلکه باید راهکارها و پاسخ های احتمالی به اقتضائات خاص فنی عملیات، به صورت مهندسی شده و ابداعی ارائه شوند. معمولاً روال کار بر این است که مجری عملیات هات تپ اطلاعات را تمام و کمال از کارفرما دریافت کرده و با اتخاذ تدابیر برای مشخصه های ویژه عملیات طرح اجرایی کار را تدوین کرده و به حضور مهندسین و بازرسان کارفرما اعلام می کند تا ایشان نیز نسبت به امکان یا عدم امکان طرح نظر خود را اعلام دارند. در صورت تأیید ایشان کار به انجام می رسد و در صورت عدم تأیید و یا ارائه پیشنهاد اصلاحی، مسئله از طریق کارگروه های فنی و مهندسی و تبادل نظر تا رسیدن به راه حل نهایی ادامه می یابد.
زاویه انجام عملیات هات تپ از جمله متغیرهای خارجی محسوب می‌شود که در صورت امکان قابلیت تغییر موقعیت و زاویه آن وجود دارد. البته چنان‌که اشاره شد این امر در صورتی مقدور است که کارفرما توان استفاده از انشعاب گرفته شده جدید جایگزین درخواست خود را داشته باشد. معمولاً انجام عملیات هات تپ در زاویه 0 درجه و به صورت افقی بهترین و کم حاشیه ترین عملیات هات تپ بر حسب متغیرهای خارجی محسوب می شود، و پس از آن هات تپ عمود در زاویه 90 درجه از بالا دارای مزیت است. اما در صورتی که هات تپ در زوایای مختلف نظیر 30، 45، 60 و مواردی از این نظیر را داشته باشد متغیرهای جدید مثل کنترل دستگاه هات تپ حین انجام عملیات و نیز پیش بینی های ویژه در خصوص محل تردد اپراتورهای عملیات هات تپ نیز بر کار افزوده می‌شوند. در این شرایط و به منظور تسهیل فرایند و کاهش متغیرها، تغییر زاویه عملیات هات تپ به ایشان توصیه می شود اما در صورتی که اقتضای کار و ماهیت انجام عملیات هات تپ به گونه ای است که انجام عملیات به صورت زاویه دار ضروری می‌نماید بدون شک نظر کارفرما بر تسهیل فرایند هات تپ ارجحیت دارد.